Autorijden

Uit DiabetesWiki

Versie door Wikiadmin (Overleg | bijdragen) op 2 jun 2015 om 08:15
(wijz) ← Oudere versie | Huidige versie (wijz) | Nieuwere versie → (wijz)
Ga naar: navigatie, zoeken

Inhoud

Autorijden met diabetes

Wie diabetes heeft, kan niet zonder enige voorbereiding autorijden. Het risico van een hypo is immers altijd aanwezig bij gebruik van insuline of bepaalde soorten tabletten. Daarom is het belangrijk goed voorbereid op weg te gaan. De volgende aspecten zijn van belang:

  • Zorg dat u voldoende kennis heeft van diabetes en dat u weet wat u moet doen in geval van een hypo. Diabetesvereniging Nederland (DVN) kan u informeren en uw vragen beantwoorden.
  • Leer hypo's herkennen en voorkomen. Hypo’s zijn het grootste risico bij autorijden. De eerste verschijnselen van een hypo zijn bij iedereen verschillend, maar kunt u globaal herkennen aan: bleek worden, transpireren, trillen, wazig zien, een hongergevoel en hartkloppingen.
  • Om hypo's te voorkomen, is het van belang dat u zelf uw bloedglucosewaarde kunt controleren. Neem dus altijd een prikpen, bloedglucosemeter en teststrips mee.
  • Heeft u diabetes type 2 en om die reden geen bloedglucosemeter? Stop dan onderweg om iets te eten op de voor u gebruikelijke momenten. Overleg met uw behandelaar of het verstandig is een bloedglucosemeter aan te schaffen. Als u diabetes type 2 heeft en alleen bloedglucoseverlagende tabletten slikt, worden een bloedglucosemeter en de bijbehorende benodigdheden meestal niet vergoed. Informeer bij uw zorgverzekeraar voor de polisvoorwaarden.
  • Maak met uw behandelaar een dagcurve. Zo'n curve geeft een globale indicatie van uw bloedglucosewaarde onder verschillende omstandigheden.
  • Lees de bijsluiter van uw medicijnen. Niet alleen bij het gebruik van insuline, maar ook door bloedglucoseverlagende medicijnen kunnen hypo’s ontstaan. Vraag bij onduidelijkheden uw (huis)arts of apotheker om advies.
  • Laat jaarlijks uw ogen controleren door een oogarts of optometrist. Diabetes kan namelijk schade veroorzaken aan de ogen (bijvoorbeeld retinopathie), waardoor u minder goed kunt zien.

Vragen?

Heeft u een vraag over autorijden in relatie tot uw diabetes? Aarzel dan niet om die te stellen! Diabeteslijn is bereikbaar op werkdagen tussen 9.00-17.00 uur, op 033 - 463 05 66 of per e-mail op info@dvn.nl.

Tips bij het autorijden

Tips voor het starten van een autorit

  • Meet voor de autorit uw bloedglucosewaarde. Streefwaarde is tussen de 6 en 12 mmol/l. Heeft u langere tijd niet gegeten, meet dan een half uur voor vertrek en nogmaals vlak voor het moment van vertrekken. Zo ontdekt u een eventuele dalende bloedglucosespiegel.
  • Stel een te lage bloedglucosewaarde voor de autorit bij met snelwerkende koolhydraten, zoals druivensuiker, limonadesiroop of frisdrank. Gemiddeld zorgt een tablet druivensuiker voor een stijging van ongeveer 0,5 mmol/l van de glucosewaarde. Om de bloedglucosespiegel op peil te houden is een boterham ook aan te raden. Deze bevat namelijk traagwerkende koolhydraten.
  • Neem koolhydraten mee voor onderweg, bijvoorbeeld een flesje energiedrank (AA, Extran). Leg zo’n flesje binnen handbereik. Deze drankjes verhogen de bloedglucosewaarde snel en fors.
  • Neem altijd uw prikpen, glucosemeter, teststrips, en als u insuline gebruikt ook uw insulinepen, insuline en eventueel glucagon mee.
  • Berg uw diabetespas of medicijnkaart op bij uw rijbewijs of portemonnee.
  • Neem uw mobiele telefoon mee. Bel in geval van nood 112.
  • Stel eventuele medepassagiers op de hoogte van het feit dat u diabetes heeft en vertel ze wat ze moeten doen als u een hypo krijgt.

Tips tijdens de autorit

  • Neem tijdens lange autoritten elke twee uur een korte pauze. Controleer tijdens deze pauze uw bloedglucosewaarde en reguleer die eventueel.
  • Voelt u een hypo aankomen, eet dan direct iets dat snelwerkende koolhydraten bevat. Stop daarna zo snel mogelijk op een veilige plek, zoals aan de zijkant van de weg of op snelwegen bij een benzinestation, wegrestaurant of parkeerplaats. Meet vervolgens uw bloedglucosewaarde en stel deze eventueel verder bij door traagwerkende koolhydraten te eten. Meet uw bloedglucosewaarde nogmaals voordat u de autorit hervat. Rijd pas verder wanneer deze weer tussen de 6 en 12 mmol/l is.

Belangrijk om te weten

Er zijn verschillende factoren die uw bloedglucosewaarde nadelig kunnen beïnvloeden of verstoren:

  • Het autorijden: rijden vergt concentratie dit verlaagt de bloedglucosewaarde. Houd dus rekening met een daling tijdens het rijden.
  • Een zware verkoudheid of griep.
  • Stress en heftige emoties. Meestal verhogen deze de bloedglucosewaarde, maar soms gebeurt het tegenovergestelde.
  • Tijd- en temperatuurschommelingen, bijvoorbeeld tijdens (vakantie)reizen.
  • Een onregelmatig leef- en eetpatroon.
  • Lichamelijke inspanning. Dit heeft vooral een bloedglucoseverlagende werking.
  • Alcoholhoudende drank. Het nuttigen van deze drank kan hypo’s veroorzaken die lang doorwerken, maar soms heeft alcohol ook een tegengestelde effect.
  • Verandering van diabetesmedicatie.

Zijn een of meer van bovengenoemde aspecten bij u het geval? Bereidt u dan extra goed voor of besluit om de geplande autorit te annuleren.

Rijbewijs halen of verlengen

Heeft u diabetes en u wilt een nieuw rijbewijs halen of een bestaand rijbewijs verlengen? U krijgt dan te maken met kosten, keuringen en regelgeving. Als u uw eerste rijbewijs wilt halen, bent u verplicht te melden dat u diabetes heeft. Als u uw rijbewijs reeds in uw bezit heeft als u diabetes krijgt dan is er geen wettelijke plicht om dit te melden aan het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR). Dit is ook niet nodig wanneer u uw bestaande rijbewijs verlengt. Het CBR vindt het echter uw morele plicht om dit wél te doen. In de brochure ‘Diabetes mellitus en het rijbewijs’ van het CBR vindt u informatie over het halen of verlengen van uw rijbewijs. Wij raden u aan deze brochure zorgvuldig door te lezen.

Diabetesvereniging Nederland (DVN) heeft de belangrijkste informatie over het rijbewijs halen of verlengen voor u op een rijtje gezet.

Loopt u tegen andere zaken aan rondom uw rijbewijs, of geeft deze informatie geen antwoord op uw vraag, meldt dit dan via info@dvn.nl, zodat wij u antwoord kunnen geven en de informatie juist en actueel kunnen blijven aanbieden.

Hieronder vindt u informatie over de volgende onderwerpen:

  • Rijbewijs halen en verlengen
  • Groot rijbewijs halen en verlengen
  • Ouder dan 60 jaar
  • Kosten
  • Onderzoeken
  • Rijbewijs ingenomen

Ik heb diabetes en wil mijn rijbewijs halen of verlengen – motorfiets en auto (rijbewijzen A, B en BE)

Het CBR bepaalt of uw rijbewijs inderdaad verlengd wordt. Om uw rijbewijs te verlengen, moet u een aantal stappen zetten. Begin daar op tijd mee, zo'n vier tot zes maanden voor het verstrijken van de geldigheidsduur.

  • Koop een EigenVerklaring bij het gemeentehuis, rijschool of CBR. U moet deze zelf invullen en ondertekenen.
  • Vraag een arts om een medische aantekening: een aanvulling met extra informatie over de aard en ernst van uw diabetes, de manier van zelfregulatie en eventuele complicatie. Om de verwerking van de gegevens bij het CBR te versnellen kunt u het formulier ‘Diabetes mellitus vragenformulier’ gebruiken U mag de verklaring laten invullen door uw eigen huisarts. Veel huisartsen doen dit echter niet, omdat het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG) dit afraadt.
  • Stuur deze verklaring naar het CBR. Als u langer dan tien jaar diabetes heeft, is het raadzaam meteen een rapport van een oogarts mee te sturen.
  • Is de informatie volgens het CBR volledig en goedgekeurd, dan krijgt u uw rijbewijs voor maximaal vijf jaar. Is de informatie niet volledig dan krijgt u de vraag om de ontbrekende informatie alsnog toe te sturen. Dit levert vertraging op. Het CBR kan ook vragen om meer onderzoek. Soms besluit het CBR, op basis van de uitslag van de keuringen, om uw rijbewijs voor 3 jaar af te geven.

Ik heb diabetes en wil een groot rijbewijs verlengen/verkrijgen (Rijbewijs C, D en E bij C en D (vrachtwagen, bus en vrachtwagen en bus met aanhangwagen)

De regels voor het verkrijgen of verlengen van een groot rijbewijs zijn strenger. Bij het gebruik van middelen die hypo’s kunnen veroorzaken kunt u een groot rijbewijs krijgen voor maximaal 3 jaar. Bij het gebruik van middelen die geen hypo’s kunnen veroorzaken, kunt u een groot rijbewijs krijgen voor maximaal 5 jaar.

Ouder dan 60 jaar

Heeft u diabetes en bent u ouder dan 60 jaar dan krijgt u met extra regels te maken. Het CBR geeft u informatie over de extra regels in de brochure. ‘Het rijbewijs vanaf uw zestigste jaar’

Kosten

De kosten die u maakt om een rijbewijs te krijgen of te verlengen, zijn voor uw eigen rekening. Dat betreft de kosten voor:

  • een eigen verklaring;
  • de (huis)arts voor het invullen van de verklaring;
  • het eventuele onderzoek door een specialist (waaronder oogarts en internist).

Er komen bij Diabetesvereniging Nederland (DVN) regelmatig vragen/klachten binnen over de tarieven van rijbewijskeuringen. Het blijkt dat er veel verschillende tarieven gehanteerd worden. De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) heeft echter de maximumtarieven vastgesteld voor rijbewijskeuringen. U kunt deze voor zowel huisartsen als specialisten (oogartsen en internisten) vinden op de website van de Nederlandse Zorgautoriteit

Wanneer is meer onderzoek nodig?

In sommige gevallen kan het CBR aangeven dat er meer onderzoek nodig is, zoals bijvoorbeeld van de ogen, het bewegingsapparaat of de motoriek. Dat kan voorkomen bij de volgende situaties:

  • Bij twijfel over de ernst van uw diabetes.
  • Bij mensen die langer dan twintig jaar diabetes hebben.
  • Bij mensen die ouder zijn dan 65 jaar.

Meer onderzoek kan bestaan uit een vervolgonderzoek door een internist of een oogarts. U leest hier meer over in de brochure. ‘Mogelijke redenen voor verwijzing naar medisch specialist’.

Keuring door oogarts

Bij (vervolg)onderzoek door een oogarts mag u kiezen voor uw eigen oogarts. Het CBR beschikt ook over een ‘lijst’. met oogartsen.

Rijtest

Ook kan het zijn dat u een rijtest moet afleggen. Op basis van een positieve uitslag van dit onderzoek krijgt u het rijbewijs voor maximaal vijf jaar.

Het rijbewijs wordt niet verlengd als u onverwachts last heeft van ernstige hypo’s en/of ernstige complicaties.

Rijbewijs ongeldig

Het CBR is bevoegd uw rijbewijs ongeldig te verklaren. In de Regeling eisen geschiktheid 2000 staat op basis waarvan zij dit kunnen doen. Dit is uiteraard heel vervelend voor u. Heeft u hulp nodig bij het terugvragen van uw rijbewijs dan kunt u contact opnemen met DVN.

Meer weten?

Klachten over het CBR?

Er is een mogelijkheid om bij de Nationale Ombudsman uw klacht te melden. Ga naar www.nationaleombudsman.nl

Persoonlijke instellingen